گروه سياسي؛ اعضاي انجمن اسلامي طيف علامه دفتر تحکيم وحدت دانشگاه هاي مشهد با آيت الله يوسف صانعي از مراجع تقليد ديدار کردند و به بيان نقطه نظرات خود پرداختند. اين ديدار نه در شهر قم بلکه در دفتر مشهد آيت الله صانعي برگزار شد. اين ديدار در ادامه ديدارهاي اخير فعالان دانشجويي سراسر کشور با چهره هاي سرشناس سياسي درخصوص محدوديت هاي اخير ايجاد شده صورت گرفت.

آيت الله يوسف صانعي در اين ديدار با يادآوري اينکه «بهترين کار در مورد دانشجويان بازداشت شده اين است که بگذاريم موضوع با گذشت زمان حل شود»، به دانشجويان توصيه کرد؛ تا حدي که توان داريد و تاثيرگذار هستيد فعاليت تان را انجام دهيد.

به گزارش خبرنامه اميرکبير اين مرجع تقليد در بخش ديگري از اظهاراتش با اشاره به اينکه چون قدرت اجرايي ندارد، هر چه بگويد در حد حرف باقي مي ماند، افزود؛ هميشه قشر دانشجو هزينه هاي زيادي را پرداخته است اما آگاهي شما بسيار اهميت دارد.

اما در حالي که آيت الله صانعي خواستار صبر براي گذشت زمان و حل شدن موضوع دانشجويان شده بود، همچنان اعلام رسمي و موضع گيري تازه يي درخصوص سه دانشجوي باقيمانده دانشگاه اميرکبير صورت نگرفته است. اين سه دانشجو در حالي همچنان در زندان به سر مي برند که ساير بازداشت شدگان حوادث ارديبهشت ماه اين دانشگاه و دانشجويان دستگير شده در روز 18 تير امسال طي هفته اخير با قرار وثيقه آزاد شدند.

نامه سه دانشجوي زنداني اميرکبير

سه دانشجوي دانشگاه اميرکبير -مجيد توکلي، احمد قصابان و احسان منصوري- طي نامه يي اعلام کردند که نقشي در تهيه نشريات مجعول نداشته اند و مطالب مندرج در آنها را محکوم مي کنند. اين سه دانشجو نامه هاي خود را به خانواده هايشان تحويل داده اند.

در بخشي از نامه مجيد توکلي آمده است؛ اکنون قريب به 100 روز از بازداشت اينجانب مجيد توکلي دانشجوي دانشگاه اميرکبير مي گذرد. آنچه سبب شد به نگارش اين نامه کوتاه دست بزنم اين است که مي بينم به رغم تکذيب مکرر و موکد بنده و ديگر دوستان مان در دانشگاه اميرکبير درخصوص همکاري در تهيه و چاپ 4 نشريه جعلي و موهن، عده يي سعي در انتساب اين نشريات به ما دارند. به صراحت اعلام مي نمايم همان طور که بارها با خانواده خود چنين مسائلي را در ميان گذارده ام و همان طور که هفته گذشته در بازپرسي دادگاه انقلاب گفتم مطالبي که از قول من به عنوان گفته هاي دوران بازداشت گفته شده وجاهت قانوني و شرعي ندارد در پايان بار ديگر ضمن اعلام برائت از انتشار مطالب موهن، عمل غيراخلاقي کساني که اقدام به انتشار اين نشريات نموده اند و همچنين توهين به مقدسات و ائمه اطهار را محکوم مي کنم.

احمد قصابان نيز در نامه خود با اشاره به برخي وقايع زندان که در نامه خانواده هاي شان به رئيس قوه قضائيه منعکس شده يادآور شده است؛ بار ديگر ضمن محکوم نمودن توهين به مقدسات، با پافشاري بر موضع خود در هنگام آزادي اعلام مي کنم که هيچ گونه مشارکت و مداخله يي در انتشار چهار نشريه موهن در روز 10 ارديبهشت در دانشگاه اميرکبير نداشته ام.

نامه سوم نيز به احسان منصوري تعلق دارد که در آن آمده است؛ همان طور که در جريان هستيد عده يي با دست زدن به ناجوانمردانه ترين خدعه، در بهار امسال اقدام به جعل نشريات دانشجويي کرده و مطالب نامربوط آن را به اعضاي انجمن اسلامي نسبت دادند با اينکه پس از پخش معدود اين نشريات ما بارها انتشار اين مطالب را از سوي خود تکذيب کرديم.

پس از اينکه به بند عمومي منتقل شدم باز بر عدم ارتکاب به اين عمل تاکيد داشته و در برابر بازپرس پرونده نيز درخصوص شرايط زندان توضيح دادم.

اين نامه ها از اتاق هاي عمومي بند 209 اوين به نگارش درآمده و خبرنامه اميرکبير پس از دريافت آن از خانواده هاي دانشجويان، آن را منتشر کرده است.

حضور در منزل عبدالله مومني

در تحولي ديگر جمعي از اعضاي سازمان دانش آموختگان با حضور در منزل عبدالله مومني سخنگوي اين سازمان از وي عيادت کردند.

به گزارش ادوارنيوز مومني که بعد از يک ماه بازداشت از زندان آزاد شده است از درد شديد شکم و خونريزي داخلي رنج مي برد که در پي انجام آزمايشات پزشکي بيماري وي عفونت مجاري کليوي و ادراري تشخيص داده شده است.

محروميت در دانشگاه آزاد گرگان

از طرفي سه دانشجوي دانشگاه آزاد گرگان نيز به يک ترم محروميت از تحصيل محکوم شدند.

در پي تحصن دانشجويان دانشگاه آزاد واحد گرگان در اعتراض به طرح الگوي پوشش، 3 دانشجو به تعليق از تحصيل و بيش از 15 نفر به کميته انضباطي فرا خوانده شدند.

برهم زدن نظم دانشگاه به کمک جريانات خارج از دانشگاه، مخالفت با احکام اسلام و بر هم زدن امنيت ملي از جمله اتهامات آنان عنوان شده است.

در حالي که گمان مي رفت برخي برخوردها به اتمام رسيده باشد، خبرنامه اميرکبير از ابلاغ حکم يک ترم محروميت از تحصيل به مانا تابان و فاضله خليل نژاد دانشجوي رشته رياضي دوره کارشناسي و رضا بلبلي دانشجوي رشته مهندسي عمران دوره کارشناسي خبر داد.اين احکام در تاريخ چهارشنبه 10/5/1386 صادر شده اند ولي ايشان زماني از وجود احکام باخبر شدند که براي انتخاب واحد نيم سال اول سال تحصيلي 86 به سايت اينترنتي دانشگاه مراجعه کرده بودند.

صادق زيباکلام

حسب ظاهرش به نظر مي رسد که پرسش بي معنايي است چراکه مشخص است که چه کسي شرق را بست؛ هيات نظارت بر مطبوعات، اما اين همه واقعيت نيست. درست است که دولت يا مسوولان شرق را بستند، اما بهانه براي بستن هم به راحتي فراهم آمد. واقعيت آن است که از زمان انتشار مجددش در قريب به 3 ماه پيش تا زمان توقيف مجددش، «شرقي» ها نيک مي دانستند که در لب پرتگاه حرکت مي کنند و کوچک ترين غفلت شان سبب دادن بهانه به مسوولان براي بستن روزنامه خواهد شد.

اين احساس که شرق دم تير است بالاخص پس از بستن «هم ميهن» شديدتر هم شد. از يک جهت وضعيت مسوولان، نويسندگان و بالاخص تحريريه شرق واقعاً «غم انگيز» بود. در حوزه هاي سياسي، بالاخص مطالبي که مربوط به شخص رئيس جمهور مي شد، تحريريه شرق آنچنان حساس، مراقب و دلواپس بود که مبادا دست از پا خطا کند. آنقدر آنها مواظب و مراقب بودند که آدم بعضي وقت ها احساس مي کرد کساني که در شرق دارند کار مي کنند روزنامه نگار نيستند بلکه متخصصين خنثي سازي بمب و مين ضدنفر هستند؛ آنقدر که دست و دل شان مي لرزيد که مبادا چيزي و مطلبي از دست در برود و بهانه را به دست مسوولان بدهند. طي اين مدت هر از گاهي خانم مفيدي از هيات تحريريه با من تماس مي گرفتند و سرمقاله مي خواستند. ساير همکاران شرق براي صفحات ديگر مطلب مي خواستند. آنچه بسياري نمي دانند آن است که در برابر مطالبي که از من چاپ شد، مطالب ديگري هم بودند که به واسطه همان ترديدها، دغدغه ها و دلواپسي ها چاپ نشدند. آنچه بسياري از خوانندگان شرق نمي دانند آن است که در مواردي يادداشت هاي من حتي حروفچيني هم مي شدند اما در دقيقه 90 باز بنا به «احتياط» تصميم گرفته مي شد که آن را حذف کنند. تحريريه و نويسندگان به دليل فضايي که بر سر شرق سنگيني مي کرد تيترها، سرمقاله ها و گزارش هاي خبري و تحليلي را چندين بار مرور مي کردند، روي تک تک جملات و عبارات مکث مي شد که مبادا مطلبي دردسرآفرين شود. به رغم همه احتياط ها، به رغم همه خودسانسوري ها، به رغم همه حذف ها، بازهم بهانه پيدا شد. اما ضربه از ناحيه مسائل و مطالب سياسي که «شرقي» ها از بابت آنها دلهره داشتند و خون جگر خوردند وارد نشد بلکه بهانه به واسطه مصاحبه خانم ساقي قهرمان بود. من با نهايت شرمساري به محضر هم ميهنان «دگرانديش» و «روشنفکرم»، مي بايستي اعتراف کنم که تا روز دوشنبه 15 مرداد که مصاحبه با مشاراليها در شرق چاپ شد، سعادت و افتخار آشنايي با اين بانو را نداشتم. نه تنها نمي دانستم چنين کسي وجود دارد، سهل است که ندانم تمايلات خصوصي شان در کدام جهت است. حاشا و کلا که توانسته باشم بگويم چون جلنبل عقب مانده و تاريک انديشي چون من که در وادي مدرن و مدرنيته پياده است، چون آن خسروخوبان را نمي شناسد و آن قدر غافل است که نمي داند در آن طرف دنيا در بلاد کانادا خانم ساقي قهرمان نامي وجود دارد که هم نويسنده است، هم نقاش، هم شاعر، هم هنرمند و هم خيلي چيزهاي ديگر، شرق نمي بايستي با ايشان مصاحبه مي کرده؛ اصلاً و ابداً؛ دردم چيز ديگري است.

ما اين همه مشکل و مساله سياسي، اجتماعي، اقتصادي و فرهنگي داريم. از دستگيري دانشجويان گرفته تا فشار بر مطبوعات، خراب تر شدن روز به روز وضع اقتصادي، سنگيني سايه قطعنامه سوم، بنزين، اعتياد، طلاق، فقر، بيکاري، گراني و ا نواع و اقسام مسائل و مشکلات ديگر. در شرايطي که ما اين همه مشکل و معضل براي طرح و بررسي در «شرق» داريم، ضرورت يا اولويت گپ دوستانه با سرکار خانم ساقي قهرمان در کجا قرار مي گيرد؟ من مدتي مي شود که دلم از جهات مختلف براي خودم مي سوزد. دلم براي آن يادداشت هايي که خانم مفيدي معمولاً در دقيقه 90 از من براي صفحه اول روزنامه مي خواست مي سوزد. دلم مي سوزد چون همه کار و زندگي ام را مي گذاشتم به کنار تا در کمتر از يکي دو ساعت يادداشت را به شرق برسانم. در مواردي چون فرصت نبود مي رفتم به روزنامه و همانجا مي نوشتم. بعد هم به دليل همان نکات که گفتم چاپ نمي شد. دلم مي سوزد چون هيچ وقت از خانم مفيدي يا آقاي رحمانيان گله مند نمي شدم، چون مي گفتم موقعيت آنان را مي بايستي درک کنم. دلم مي سوزد که آن همه با خودم کلنجار مي رفتم، آن همه کلمات و عبارات را مز مزه مي کردم، آن همه يادداشتم را بالا و پايين مي کردم تا مبادا به تريج لباس کسي بر بخورد. دلم مي سوزد که عده يي آن همه خون دل خوردند در اين چند ماه، بعد يکدفعه سر مصاحبه با خانم ساقي قهرمان که هنوز هم نمي دانم ايشان کيست، روزنامه بسته شود. حرصم گرفته که اين همه سوژه و مطلب پيرامون مشکلات و مسائل مملکتم بود اما من کلي با خودم جدل مي کردم که نه، درست نيست پيرامون آنها بنويسم، چون ممکن است کار دست شرق بدهيم. دلم براي آن همه تشويش، آن همه احتياط، آن همه دلسوزي و مراقبت، آن همه دلهره و وسواس مي سوزد که آن وقت آخرش اين گونه شود. اگر روزنامه به واسطه نوشتن مطلبي پيرامون بنزين، بحث هسته يي، دانشجويان بازداشتي پلي تکنيک، رد صلاحيت ها، فقر، گراني و... بسته مي شد، آدم دلش نمي سوخت. آدم مي توانست بفهمد اگر پيرامون مشکلات و مسائل واقعي جامعه نوشته بود و بعد هم توقيف شده بود، دردش خيلي کمتر بود تا اينکه به خاطر مصاحبه با خانم ساقي قهرمان توقيف شود. آدم دلش مي سوزد و نمي تواند از دوستان مسوول آن مصاحبه نپرسد که دغدغه ما، انديشه و افکار ما و حرف هاي خانم ساقي قهرمان چقدر منعکس کننده واقعيات جامعه ما است؟ در همان هفته يي که شرق مصاحبه خانم ساقي قهرمان را چاپ کرد، شش تن از نامزدهاي اصلي حزب دموکرات در يک برنامه زنده تلويزيوني پيرامون مساله همجنس گرايي به مناظره نشستند. برخي آن را تاييد کردند، برخي هم مخالفت کردند. اينکه مساله همجنس گرايي آيا معلول يک فرآيند بيولوژيک است يا معلول انتخاب آگاهانه و ارادي افراد، چقدر مساله جامعه است؟ در امريکا که اين مساله بدل مي شود به يکي از موضوعات داغ انتخاباتي، به واسطه آن است که قريب به 3 درصد از راي دهندگان همجنس گرا هستند.

اما هنوز هم دلم براي يادداشت هايم که در سبد کاغذ باطله هاي آقاي رحمانيان، مديرمسوول روزنامه شرق ريخته شد، مي سوزد. هنوز هم دلم براي دغدغه ها، وسواس ها، دلهره ها، خط زدن ها و باز هم خط زدن هاي آقاي رحمانيان، خانم بدرالسادات مفيدي، محمدرضا ابک، عبدالرضا تاجيک، سجاد سالک، ثمينا رستگاري و الباقي دوستان شرق که هر بار که روزنامه براي چاپ مي رفت آنقدر خون دل مي خوردند و نيمه جان مي شدند که مبادا اشکالي پيش بيايد، به نحو غم انگيزي مي سوزد.

گروه سياسي؛ بعد از دولت امريکا، نوبت به متحد بريتانيايي اش رسيد تا با گزارش توصيه مآبانه يي مواجه شود که دولت اين کشور را به تعامل بيشتر با کشور ايران فرا مي خواند.

افزايش ديدگاه هاي جنگ طلبانه و جدي تر شدن گزينه تقابل در دستگاه هاي ديپلماسي کشورهاي غربي، طي ماه هاي گذشته متخصصان و محققان سياستمدار را بر آن داشته تا به دولتمردان خود هشدار دهند که راهکارهاي ديگري را براي حل بحران خاورميانه و به طور خاص کشور ايران به خاطر نوع روابطش با کشورهاي منطقه و همچنين موضوع هسته يي اش برگزينند. در همين راستا کميته روابط خارجي پارلمان انگليس، در آخرين گزارش خود اگرچه به نفوذ رو به گسترش ايران در منطقه خاورميانه اشاره مي کند، اما در عين حال تعامل جامعه بين الملل با تهران را، حياتي مي داند. تهيه کنندگان اين گزارش نقش ايران در لبنان، عراق و همچنين برخي کشورهاي عرب منطقه را بررسي کرده و نوشته اند که ايران نشان داده توان بهره برداري از بحران در طيف وسيعي از کشورها را دارد. اين گزارش در ادامه از ايران به عنوان قدرت بزرگ در حال ظهور در خاورميانه نام مي برد و بر موقعيت بريتانيا براي ايفاي نقش موثر و سازنده در حل مناقشه جاري ميان تهران و غرب تاکيد کرده است.

گزارش مذکور اولين گزارش کميته روابط خارجي پارلمان بريتانيا پس از روي کارآمدن دولت جديد در اين کشور به شمار مي رود و بعد از مشورت و گفت وگو با متخصصان توسط اعضاي پارلمان انگليس تهيه شده است. انگليس ملزم به عمل براساس اين گزارش نيست.

نويسندگان گزارش مذکور از وضعيت لبنان ،نقش ايران در عراق، فعاليت هسته يي تهران و تبعات آن براي همسايگانش، به عنوان مسائل اصلي در مواجهه با ايران نام برده اند.

تهيه کنندگان گزارش اين گونه جمع بندي کرده اند که در بسياري موارد به نظر مي رسد ايران نقشي غيرسازنده بازي مي کند، اما افزوده اند که موضع گيري هاي گروه هاي مختلف داخل جمهوري اسلامي در موارد مختلف يکسان نيست.

اين گزارش همچنين در مورد نقش ايران در عراق به پيشينه دو کشور اشاره مي کند و مي نويسد که خط قرمز براي ايران در ارتباط با عراق اين است که اطمينان حاصل کند خطري نظامي از سوي همسايه غربي وجود ندارد. در مورد نقش ايران در لبنان تهيه کنندگان گزارش ضمن آشکار دانستن حمايت همه جانبه جمهوري اسلامي از حزب الله، مي گويند نمي توان معين کرد که ايران تسلطي کامل بر رفتار اين گروه دارد يا اينکه حزب الله در عين جلب حمايت ايران در تصميم گيري هايش مستقل است.

نويسندگان گزارش همچنين با بررسي وضعيت سرزمين هاي فلسطيني هشدار داده اند که با توجه به حمايت ايران از حماس و وقايع اخير در غزه، که به کنترل کامل اين گروه منجر شد، نفوذ ايران در سياست داخلي فلسطين ممکن است رو به افزايش بگذارد.

نهايتاً گزارش کميته روابط خارجي پارلمان بريتانيا در خاتمه جمع بندي کرده که نفوذ ايران در منطقه خاورميانه رو به گسترش است و بايد براي حل مسائل موجود به تعامل همه جانبه با اين کشور پرداخت.

گزارش کميته روابط خارجي پارلمان بريتانيا در حالي منتشر مي شود که چندي قبل نيز گزارشي مشابه از سوي گروه تحقيقات آکسفورد منتشر شد که به انتقاد از سياست هاي امريکا و انگليس در جنگ عليه تروريسم پرداخته بود. اين گزارش رويکرد غرب در امنيت جهاني را مورد انتقاد قرار داده و با ذکر مصاديقي نظير افزايش حملات عمده تروريستي، وضعيت جنگ داخلي در عراق و وضعيت ايران، سوريه و کره شمالي در منطقه بر ادعاي خود تاکيد کرد.

گروه تحقيقات آکسفورد نيز، يک سازمان مستقل غيردولتي است که با هدف تلاش براي ايجاد تحولات مثبت درباره مسائل امنيت ملي و بين المللي، براي اولين بار صريح ترين گزارش خود را درباره درک دولت بريتانيا از مسائلي که بر امنيت اثر مي گذارد، منتشر کرد.

در بخشي از اين گزارش در رابطه با ايران، اين موضوع مطرح شده که اگر به ايران حمله شود، احتمالاً اين کشور از پيمان منع گسترش سلاح هاي کشتار جمعي NPT)) خارج مي شود که اين امر مي تواند به روند از سرگيري برنامه هاي هسته يي اين کشور، سرعت بيشتري ببخشد. جان اسلوبودا رئيس گروه تحقيقات آکسفورد نيز در خاتمه خاطرنشان کرده بود که گزارش به درست و غلط بودن حملات نظامي به ايران کاري ندارد، بلکه پرسش مورد نظرش اين است که آيا چنين حملاتي به هدف خود که نابودي يا عقب انداختن برنامه هسته يي ايران است، مي رسد يا نه. همزمان با انتشار توصيه مطالعاتي- تحقيقاتي اين گروه، روزنامه هاي امريکايي نيز از تلاش گسترده ديپلمات هاي اروپايي براي انجام مذاکرات مستقيم ايراني و امريکايي در حاشيه اجلاس سالانه مجمع عمومي سازمان ملل در نيويورک خبر دادند. تلاش ديپلمات هاي اروپايي بعد از آن شدت يافت که اختلاف هاي حساس ميان تهران و غرب براي فعاليت هاي هسته يي اش، ظاهراً به بن بستي در مسير ديپلماتيک برخورده است، اما در ميان گزارش هاي منتشر شده، گزارش گروه تحقيقات عراق مهمترين آنان بود که توسط جيمز بيکر و لي هميلتون ارائه شد.

اين گزارش را کميته يي 127 نفره از اعضاي برجسته و سياستمداران جمهوريخواه و دموکرات پس از بروز بحران هاي عراق تهيه کردند. جيمز بيکر وزير خارجه پيشين امريکا به همراه هميلتون نماينده قبلي دموکرات هاي کنگره امريکا، رياست مشترک اين کميته را برعهده داشتند. انتشار نتايج تحقيقات و راهکارهايي که اين گروه به بوش رئيس جمهور امريکا پيشنهاد دادند، به قدري اهميت داشت که سومين کالاي پرفروش در فروشگاه هاي اينترنتي شود. بوش اگرچه هنگام دريافت اين گزارش آن را جالب توجه خواند و گفت؛ بيکر و هميلتون نبايد انتظار داشته باشند همه پيشنهادات شان را بپذيرم، اما مدتي بعد تلويحاً در راستاي توصيه هاي اعلام شده در گزارش گام برداشت. گزارش 99 صفحه يي بيکر- هميلتون، 79 پيشنهاد ارائه داده بود که در بخش مربوط به ايران تاکيد کرد بايد براي حل اختلافات و درگيري ها مطابق با منافع خود به مذاکره با دشمن روي آورد. بنابراين انجام مذاکرات بدون پيش شرط، پيشنهاد مهم اين گروه به بوش بود. گزارش بيکر- هميلتون افزوده بود؛ وارد شدن به مذاکره با ايران به ويژه با توجه به موقعيت رابطه اين کشور با امريکا، مشکل آفرين است. با اين وجود ايران و امريکا در مساله افغانستان همکاري کردند و دو کشور بايد بررسي کنند که آيا اين مدل براي عراق نيز قابل استفاده است.

گرچه ايران ترجيح مي دهد شاهد گرفتاري امريکا در عراق باشد اما اين کشور خواستار شکست سياست امريکا در عراق به شکلي نيست که عراق به هرج ومرج و تجزيه دچار شود.

رسيدگي به مساله پرونده هسته يي ايران توسط پنج عضو دائم شوراي امنيت به همراه آلمان نيز پيشنهاد ديگري بود که اين گروه داد. پيشنهاد يازدهم بيکر- هميلتون به موضوع عراق و نقش ايران در اين کشور پرداخته بود و اينکه بايد به دنبال متقاعد کردن ايران به انجام اقداماتي در راستاي بهبود موقعيت در عراق بود. موسسه علم و امنيت بين المللي در واشنگتن هم، مرکز ديگري است که چندي قبل در گزارش به طرح موضوع هسته يي ايران پرداخت و از سياست هاي گروهي از مقامات امريکايي مبني بر تقابل نظامي با تهران انتقاد کرد.

نويسندگان اين گزارش با تاکيد بر اينکه برخلاف اظهارنظر بعضي دولتمردان امريکايي ايران دست کم تا سه سال ديگر به سلاح اتمي دست نخواهد يافت، ابراز اميدواري کردند که حکومت امريکا، افکار عمومي اين کشور را قانع کنند که تهديد اتمي ايران قريب الوقوع نبوده و هنوز زمان براي حل مسالمت آميز اين مساله باقي است.

علي مزروعي

هر انساني در بدو تولد حامل سرمايه يي است که به تعبير مولاي متقيان علي (ع) مي توان به آن «عالم اکبر» لقب داد که در جرم کوچکي جاي گرفته است. به فرض اينکه شرايط محيطي انسان مساعد باشد انسان ها چگونه مي توانند اين سرمايه بالقوه را بالفعل کرده و عالم اکبر خود را به نمايش گذارند؟پاسخ آنکه فقط در يک «شرايط رقابتي» سالم و عادلانه مي توان انتظار چنين رخداد و اتفاقي را داشت. «شرايط رقابتي» حتي فردي را که پا ندارد مي تواند قهرمان دو کند؛ اتفاقي که اخيراً افتاد و بسياري را حيرت زده کرد، چرا که انسان در سايه همان سرمايه وجودي اش ابزارسازي مي کند و براي قهرمان دو شدن همچون ديگران که پا دارند، پا مي سازد و قهرمان مي شود و اين نمونه را در عرصه هاي حيات بشري مي توان تعميم داد. امروزه کمترين ترديدي در اين موضوع نيست که اقتصادهاي توسعه يافته حاصل «شرايط رقابتي» بوده و جز در سايه چنين شرايطي انتظار رشد و پيشرفت اقتصادي و رفاه همگاني، افسانه يي بيش نيست. فروپاشي نظام هاي اقتصادي مبتني بر تمرکز و انحصار و عدم رقابت به رغم تکيه بر شعارهايي همچون جامعه بي طبقه و امحاي مالکيت فردي و برقراري عدالت اجتماعي در دوران معاصر شاهدي محکم بر اين مدعا است، چرا که در اين چنين شرايطي انگيزه هاي دروني انسان ها به کمترين حد کاهش يافته و دليلي براي تلاش و کار بيشتري نمي يابند. خداوند فطرت آدمي را به گونه يي آفريده است که براي دستيابي به منابع کمياب هستي يعني ثروت، قدرت، منزلت و اطلاعات تلاش کند و تا آنجا که مي تواند خود را به قله هاي ممکن برساند اما اين حرکت فقط در «شرايط رقابتي» اتفاق مي افتد ولاغير، حتي در مسير خير و صلاح نيز خداوند انسان ها را به مسابقه و رقابت دعوت کرده است، چرا که «شرايط رقابتي» به انگيزه ها دامن مي زند و مسير پيش رو را تا عالم اکبر امتداد مي دهد. اگر در اقتصاد بر آزادسازي، خصوصي سازي، مقررات زدايي، تاکيد مي شود براي اين است که دامنه «شرايط رقابتي» گشاده شود و انسان ها در دامن چنين بستر و نهادي بتوانند با اتکا بر سرمايه هاي وجودي خود (که در هر انساني به گونه يي است) در عرصه اقتصادي فعال شوند و در تقاطع اين فعاليت ها جامعه به رشد و پيشرفت در همه عرصه هاي حيات انساني دست يابد. «شرايط رقابتي» نبايد منحصر به عرصه يي خاص مثل اقتصاد شود بلکه ايجاد اين شرايط بايد به همه عرصه هاي حيات انساني از جمله فرهنگ و سياست نيز تعميم داده شود. اگر امروزه بر راي مردم در اداره امور جوامع و انتخابات براي قواي مجريه و مقننه تاکيد مي شود از اين رو است که از طريق «شرايط رقابتي» بتوان بهترين و برترين نيروهاي فکري و سياسي و اجتماعي را به درون اين قوا برد و در سايه برنامه و انديشه آنان به اداره بهينه امور کشور پرداخت. قطعاً همچنان که عدم رقابت و شرايط انحصاري در عرصه اقتصاد منجر به توليد کالاي کم کيفيت و گران قيمت و هرز روي منابع و از بين بردن حق انتخاب مصرف کنندگان مي شود، در عرصه سياست همين اتفاق مي افتد، اگر قرار است در سايه اجراي سياست هاي ابلاغي اصل 44 با همه لوازم و مقتضياتش يک «انقلاب اقتصادي» در کشور بيفتد، که اميدوارم بيفتد، در عرصه سياست نيز ما نياز به نوعي سياست هاي ابلاغي داريم که «شرايط رقابتي» را براي بازيگران و فعالان سياسي تامين و تضمين کند. همچنان که يک اقتصاد پويا و رشديافته فقط در سايه مشارکت همگاني و رقابتي مردم تحقق مي يابد، در عرصه سياست نيز بايد همين گونه باشد و انتخابات در پيش روي مجلس هشتم فرصت مغتنم و مساعدي براي اين آزمون است. ايجاد «شرايط رقابتي» سالم و عادلانه براي اين انتخابات نه تنها به مشارکت فعال مردم در راي دادن و حاکميت بر سرنوشت خويش دامن خواهد زد بلکه بيشترين منفعت را از طريق جذب بهترين و کارآمدترين نيروها نصيب حکومت خواهد کرد.

صبا آذر پيک؛ معادلات سياسي جناح راست با ارائه پيشنهادهاي جديد به محمدباقر قاليباف و محسن رضايي وارد مرحله جديدي شده است. در شرايطي که اصولگرايان برخلاف وجود شکاف هاي عميق در بدنه سياسي خود سعي در نشان دادن اتحاد حتي با چهره هاي منتقدي مانند قاليباف دارند، بازي دوگانه «تخريب- مذاکره» بازي جناح راست با ائتلاف دوم اصولگرايان را وارد مرحله جديدي کرده است. خبرها حکايت از آن دارد که در شرايطي که حاميان دولت در يک سوي ميدان رقابت همه جانبه سياسي - اجتماعي دو نيروي ميانه رو اصولگرا را در دستور کار خود قرار داده اند، آن سوي ميدان محافظه کاران سنتي که حاضر به پرداخت هزينه سنگين تقابل با گروه دوم اصولگرايي نيستند با قراردادن واسطه و ارائه سه پيشنهاد، سعي در جلب نظر قاليباف - رضايي را به عنوان ليدرهاي اصولگرايان منتقد دارند. گروهي که چتر حمايتي خود را از اصولگرايان مستقل تا آبادگران و اصولگرايان اصلاح طلب افراشته اند براي پذيرفتن جبهه متحد اصولگرايي و شکل ندادن ائتلاف دوم در چند هفته گذشته با سه پيشنهاد مواجه شده اند که يکي از نزديکان محسن رضايي در مجلس اين گونه از اين رايزني ها پرده بر مي دارد؛ «سه پيشنهاد ارائه شده، پذيرفتن شوراي مرکزي جبهه متحد اصولگرايي و در قبال آن تغيير اين شورا از 6 نفر به 8 نفر به واسطه اضافه شدن دو نماينده از سوي قاليباف و رضايي است. اما پيشنهاد دوم حکايت از شکل گيري شوراي مرکزي دوم با محوريت اصولگرايان مستقل، اصلاح طلب و وفاق و کارآمدي دارد که براي جلوگيري از شکل گيري شکاف، اين گروه از اصولگرايان ملزم مي شوند در برابر گرفتن اين سهم به مرضي الطرفين بودن گروه 5 نفره تن دهند. البته اصولگرايان ميانه رو و منتقد شيوه سومي هم مي توانند در پيش بگيرند و با اعلام استقلال، ائتلاف دوم اصولگرايان را بدون هيچ گونه اشتراکي با جبهه متحد شکل دهند.

ارائه اين سه راهکار در شرايطي که بدنه جناح راست با خطر عريان شدن شکاف هاي عميق ايجاد شده روبه رو است، از دغدغه هاي جدي راست سنتي حکايت دارد؛ دغدغه هايي که سبب شده با وجود تخريب چهره قاليباف و رضايي از سوي تندروها، محافظه کاران سنتي حاضر شوند به مذاکره به جاي تقابل تن دهند. گرچه افرادي مانند محسن کوهکن، نايب رئيس جبهه پيروان خط امام و کارآمدي به صراحت از عدم لزوم براي بازي گرفتن چهره هاي تازه متولد شده در ميان اصولگراها صحبت مي کنند و حتي موسي قرباني يکي ديگر از اصولگرايان در گفت وگو با اعتماد عنوان مي کند که محسن رضايي تنها يک نفر است و در هيچ يک از جريانات سياسي سهمي ندارد.» حتي قرباني به صراحت اعلام مي کند که رضايي بايد از تجربيات گذشته درس عبرت بگيرد و در شرايطي که تشکيلات حزبي ندارد، به دنبال گرفتن سهم نباشد؛ «آقاي رضايي در انتخابات رياست جمهوري هم با کنار کشيدن آبروي خودشان را خريدند. شرکت در انتخابات رياست جمهوري سهمي براي افراد نمي آورد که حال بخواهند برايش ارزشي قائل شوند، اين نوع رفتارها يک باج خواهي است.»

حتي به گوش رضايي رسيده که در جلسه خصوصي شوراي مرکزي اصولگرايان گفته شده «محسن رضايي را به بازي نمي گيريم.»

پيغامي که رضايي به گونه يي آن را جواب داده که مي توان از آن به «بازي جديد رضايي با جناح اصولگرا» تعبير کرد. در کنار اتخاذ چنين رويه يي براي رضايي، حکايت براي قاليباف هم نقاط اشتراک زيادي با آن دارد. قاليباف از انسجام تشکيلاتي بيشتري برخوردار است. حمايت و محبوبيت وي در ميان درصدي از جامعه هم مزيد بر علت شده تا اصولگرايان (حتي حاميان دولت) نتوانند از کنار وجاهت و وزن سياسي شهردار تهران و رقيب سياسي احمدي نژاد بگذرند. همين امر سبب مي شود تا هراس از محور قرار گرفتن قاليباف براي شکل دهي يک تشکل مستقل سياسي در آستانه انتخابات، اصولگرايان را مجبور به نشستن به پاي ميز مذاکره کند؛ مذاکره يي که شنيده مي شود بيش از آنکه جناح روبه رو تن به شرط و شروط قاليباف دهد، تاکنون سعي کرده با تهديد و ارعاب، وي را به پذيرفتن حکميت اصولگرايان مجبور کند. از سوي ديگر رسانه ها تاکنون بارها انواع تخريب چهره را از سوي تندروها عليه قاليباف به تصوير کشيده اند که همگي حکايت از سياست دوگانه آنها با قاليباف دارد. از يک سو تندروها سعي دارند شهردار تهران را تا حد ممکن با استفاده از ابزار تبليغاتي تضعيف کنند و از سوي ديگر در آن سوي ميدان با يادآوري اصول اصولگرايي به او سعي مي کنند تا مانع از آن شوند که چنين چهره سياسي که حداقل يک بار حاضر به رقابت تن به تن با رئيس جمهور کنوني شده در آستانه انتخابات مجلس بار ديگر رودرروي هم طيفان خود قرار گيرد.اين نگراني ها وقتي جدي تر مي شود که قاليباف و ساير منتقدان اصولگرا بيش از انتظار سکوت در پيش گرفته اما هر بار که لب به انتقاد گشوده، نقدهاي سنگيني را شامل حال جناح راست کرده تا آنجا که تا هفته ها فضاهاي رسانه يي تحت تاثير گفته هاي قاليباف عليه احمدي نژاد قرار گرفته است. از سوي ديگر به نظر مي رسد اگر ائتلاف دوم شکل بگيرد به يقين قاليباف مي تواند نقش کليدي تري حتي نسبت به رضايي در جمع کردن اصولگرايان منتقد از شرايط کنوني به دور هم و شکل دهي به تشکيلاتي داشته باشد که به يقين انتخابات آتي را تحت تاثير قرار خواهد داد. همان طور که پيش از اين وي يک بار در انتخابات شوراي سوم به خوبي نشان داد که مي تواند به گونه يي عمل کند که اصولگرايان با تمام تلاش هاي شان نتوانند در برابر تشکيلات منسجم او يک گام به جلو روند. شايد براي همين هم هست که محمدرضا باهنر يکي از کليدي ترين مهره هاي تاثيرگذار کنوني در جناح راست به صراحت از تغيير موضع ها نسبت به رضايي و قاليباف خبر مي دهد.

نوشيروان کيهاني زاده

روزي که جنگ جهاني دوم رسماً پايان يافت

14 آگوست سال 1945 مصادف است با پايان جنگ جهاني دوم در همه جبهه ها. در اين روز ( ظهر 15آگوست به وقت توکيو) هيروهيتو امپراتور وقت ژاپن اعلاميه تسليم بدون قيد و شرط اين کشور را امضا کرد و جنگ در خاوردور نيز پايان يافت. شرايط تسليم ژاپن در کنفرانس پوتسدام به تصويب سه فاتح وقت (سران شوروي، امريکا و انگلستان) رسيده بود. قرارداد نهايي تسليم، دوم سپتامبر سال 1945 در عرشه ناو ميسوري امضا شد. ژاپن در پي دو بمباران اتمي، با اينکه نيروهايش مناطق متعدد را در خارج از مرزهاي اين کشور ازجمله شبه جزيره هندوچين و اندونزي در اختيار داشتند از ترس بمباران اتمي سوم، تسليم شد. آلمان قبلاً شکست خورده و از پاي درآمده بود.

سرخ ها 4 قدرت وقت را شکست دادند، ولي از خودشان شکست خوردند،

لنين 15آگوست سال 1918 دستور داد که روابط روسيه با امريکا قطع شود زيرا امريکا به سه دولت ژاپن، فرانسه و انگلستان در کمک رساني به ضد انقلابيون روسيه پيوسته بود و به اين کشور تفنگدار فرستاده بود. هدف باطني ژاپن از لشکرکشي به روسيه پس از انقلاب بلشويکي (توده يي) سال 1917، تصرف شرق سيبري بود که از دير زمان به آن نظر داشت و فرانسه و انگلستان هم مايل به شکست دولت انقلاب (لنين) بودند مخصوصاً که انگلستان قصد داشت آسياي ميانه را از دولت مسکو بستاند و گرجستان و ارمنستان استقلال يابند. از آنجا که کمونيست هاي انقلابي به «سرخ» ها شهرت داشتند، مخالفان داخلي آنان «سفيد»ها خوانده مي شدند. تاريخ نشان داد که از سفيدها و نيروهاي اعزامي ژاپن، فرانسه، انگلستان و امريکا به روسيه براي سرکوب کردن انقلاب کاري ساخته نشد. انقلاب روسيه در دهه 1980 از درون تضعيف شد و سپس فروپاشيد زيرا به تدريج از هدف هاي اوليه و برنامه هايش دور شده بود، ديگر دلسوز نداشت، فرصت طلباني امور حزب و دولت را به دست گرفته بودند که از سوسياليسم اطلاع دقيقي نداشتند، خود را جدا از مردم و بالاتر از آنان مي پنداشتند و...

شهري اسرارآميز در دل کوه

به دستور شاه طهماست يکم (متولد سال 1514 و متوفي در 1576 ميلادي) که 52 سال بر ايران سلطنت کرد در 15 آگوست سال 1551 شهر «واردزيا» واقع در گرجستان که در درون کوه ساخته شده بود بسته شد زيرا به صورت يک مرکز آموزش کشيش و ترويج مسيحيت درآمده بود. اين شهر در قرن دوازدهم و در پي ترس از هجوم اقوام ساکن در شمال آسياي ميانه و نيز مغولان که وارد جنوب روسيه شده بودند ساخته شده بود. خانه هاي شهر به صورت آپارتمان هاي چندين طبقه و بعضاً 13 طبقه در دل کوه ايجاد شده بودند و ورود به اين شهر غاري تنها از طريق چاه هاي مخفي صورت مي گرفت. اين شهر اضطراري، زماني گنجايش ده ها هزار تن سکنه را داشت که در زلزله سال 1283 ميلادي آسيب شديد ديده و از آن پس به مرکز آموزش مسيحيت تبديل شده بود و چون گرجستان بخشي از قلمرو ايران بود شاه طهماسب دستور بسته شدن آن شهر را داد تا به صورت يک پايگاه مخفي مخالفان ايران و اسلام درنيايد.

www.iranianshistoryonthisday.com

عليرضا فراهاني

دولت نهم که از همان آغاز خود را زير دو لواي عدالت گرايي و مهرورزي قرار داد، اين روزها گويا با مشکلات ريز و درشت داخلي دست و پنجه نرم مي کند و شاهد کناره گيري عليرضا طهماسبي وزير صنايع و معادن و وزيري هامانه وزير نفت بوديم.

آنچه پيرامون اين دو خبر برجسته است و خودنمايي مي کند آن است که با توجه به دو مصاحبه اخير رئيس جمهور با صدا و سيما و خبرنگاران رسانه ها، از سوي رئيس دولت نهم گفته شد که وضعيت کنوني کابينه ايشان در شرايط خوبي به سر مي برد و هيچ نگراني پيرامون وزراي دولت وجود ندارد. اما اکنون پس از گذشت حدود دو هفته از اين دو مصاحبه شاهد کناره گيري دو وزير از کابينه هستم و در همين راستا پرسشي مطرح مي شود مبني بر اينکه مگر چه اتفاقاتي در اين مدت کوتاه در حاشيه دولت و کابينه اش رخ داده که به يکباره دو اتفاق فوق حادث شده است.

از همان آغاز وزير نفت شدن وزيري هامانه مطلوب آقاي احمدي نژاد و دولت نهم نبوده است. زيرا وزيري هامانه آنگاه بر کرسي وزارتخانه نفت نشست که پيش از آن رئيس جمهور دو تن از ياران نزديک خود يعني سعيدلو و صادق محصولي را به وکلاي مجلس هفتم معرفي کرده و از آنها جواب نه شنيده بود. وزيري هامانه که خود از متخصصان با تجربه بود از همان ابتدا نهايت همکاري را با دولت نهم داشت اما پس از اجرايي شدن سهميه بندي بنزين استعفانامه خود را تقديم رئيس دولت کرده و آقاي احمدي نژاد بي درنگ استعفاي وزير مربوطه را پذيرفته است.

يک نکته در اين ميان پراهميت و حائز توجه است و آن اينکه بدون ترديد وزارت نفت با توجه به اينکه کشور ما يکي از سرزمين هاي نفت خيز است وزارتخانه مهم و حساسي است، زيرا نفت که مهمترين صادرات اين سرزمين در قرن معاصر است در چگونگي اقتصاد و تحولات آن - چه در حوزه سياست و چه در زندگي مردم - حکم طلا و حتي فراتر از طلا را دارد. اين مساله خصوصاً در اين زمان که وضعيت اقتصاد در معيشت مردم دچار تزلزل و نوسان است با اهميت تر و حساس تر است. مشکلات پيرامون بنزين و همچنين بالا و پايين رفتن قيمت نفت ايران در جهان و بسياري ديگر از مسائل مربوط به اين وزارتخانه موجب شده تا نگاه و توجهات اهالي سياست و مردم به چگونگي روند آينده اين بخش از کابينه دولت احمدي نژاد جلب شود. حال بايد ديد که رئيس جمهور و اطرافيانش براي آينده نگري وزارت نفت چه تصميمي مي گيرند. نکته يي در اين رابطه مهم است؛ آنکه تصميم دولتمردان چه درست باشد و چه غلط، مي بايد اين تصميم در هماهنگي زير لايه يي با مجلسيان هفتم صورت گيرد زيرا آنچه که محسوس بوده حساسيت نمايندگان مجلس به اين وزارت ويژه است.