
آرمين منتظري
اياد علاوي نخست وزير سابق عراق اخيراً قراردادي به ارزش 300 هزار دلار با يکي از موسسه هاي سياسي وابسته به واشنگتن به نام «گريفيث وراجرز» امضا کرده است. علاوي خود اعلام کرده است که هدف وي متقاعد کردن کنگره و دولت امريکا براي وارد آوردن فشار بيشتر بر دولت نوري المالکي است. وي در مصاحبه يي تلفني با خبرنگاران هفته نامه معتبر نيوزويک از توافقات خود با لابي هاي وابسته به دولت امريکا و چرايي شکست نيروهاي بوش در دستيابي به اهداف شان سخن گفته است.
- - -
شما گفته ايد که مي خواهيد فشار بيشتري از سوي ايالات متحده به دولت نوري المالکي وارد شود. آيا اين حقيقتاً همان چيزي است که شما مي خواهيد يا اينکه مي خواهيد دولت عراق عوض شود؟
البته فکر نمي کنم عوض کردن دولت عراق در اختيار امريکايي ها باشد، اما در عوض امريکايي ها مي توانند بر دولت عراق فشار بيشتري اعمال کنند چرا که ما مجبوريم بپذيريم که ايالات متحده از دولت عراق محافظت مي کند. دولت عراق بايد مسووليت پذير و پاسخگو باشد. نمي شود که از حمايت ايالات متحده برخوردار باشيد، اما از آن استفاده نکنيد.
به عقيده من دولت عراق نه مي تواند، نه آمادگي دارد و نه مي خواهد که به آشتي و سازش برسد. قانون جديد بازبيني شده يي که به شدت ضد بعث است تصوير ديگر از قانون موجودي است که اجراي آن نتيجه يي ندارد جز شدت يافتن خشونت و خروج ميليون ها عراقي از کشورشان.
سوالي که مطرح است اين است که آيا اعزام نيرو به عراق کارساز است؟ به نظر مي رسد که از ديدگاه شما اهداف مورد نظر براي اعزام نيرو به عراق تامين نشده است.
خير. به هيچ وجه. نگاهي به آنچه طي روزهاي اخير در عراق رخ داده بيندازيد. همين حالا که ما صحبت مي کنيم قتل عام هايي در بغداد، نجف و کربلا در حال وقوع است. اين بحران در روزهاي آينده شدت بيشتري نيز خواهد يافت. مشکلات در عراق به صورت قارچ گونه يي در حال افزايش هستند.
بنابراين از نظر شما ادامه اعزام نيرو به عراق بدون اينکه دولت عراق عوض شود، پاياني فاجعه آميز خواهد داشت.
اين طور فکر مي کنم. دقيقاً همين گونه است.
شما اخيراً با يکي از لابي هاي وابسته به واشنگتن به توافق رسيده ايد. آنها به شما کمک کردند تا طرح شش مرحله يي خود را براي سرنگوني دولت فعلي عراق از طريق اعمال نفوذ در پارلمان اين کشور، مهيا کنيد. انتظار داريد با امضاي اين توافقنامه به چه اهدافي دست پيدا کنيد؟
ما به امريکايي ها مديونيم. چرا که آنها ديدگاه هاي ما را گرفته و آنها را تشريح مي کنند و هر آنچه لازم است به کار مي بندند تا عراق نجات يافته و ماموريت نيروهاي امريکايي در عراق به سرانجام برسد.
مايکل بلک ويل، سفير امريکا در عراق - که يکي از شرکاي لابي گريفيث وراجرز است - کاملاً ابزاري در دست امريکا براي پيشبرد سياست هايش در عراق بوده است. آيا شما با او تماس گرفتيد يا او با شما تماس گرفت؟
او با من صحبت کرد و گفت در واشنگتن خلائي وجود دارد و ما بايد به يکديگر کمک کنيم.
پس اين توافقنامه ايده وي بود؟
او نظراتش را بيان کرد و آمادگي خود را براي کمک کردن به ما براي رساندن حرف هايمان به ديگران تشريح کرد. ما نمي توانستيم در واشنگتن با هم ديدار کنيم. از هشت ماه پيش تا به حال در اين خصوص سوال هايي مطرح کرده اند. آنها گفته اند که ما مي خواستيم به واشنگتن برويم، اما برايمان دعوتنامه صادر نمي شد.
کجا با مايکل بلک ويل ديدار کرديد؟
در يکي از شهرهاي اروپا او با من تماس گرفت. ما وقتي ناهار مي خورديم او به من گفت؛ ديدگاه هاي شما در واشنگتن مطرح نمي شود.
کي ديدار کرديد؟
به خاطر نمي آورم.
مي توانيد نام شهري را که در آن ملاقات داشتيد، بگوييد؟
خير. نمي خواهم بگويم.
پيش تر گفته بوديد که يک عراقي مبلغ قرارداد شما را پرداخت کرده است؟ تنها يک نفر بوده است؟
خير. دو نفر اين مبلغ را پرداخت کرده اند.
امکان دارد نام شان را بگوييد؟
مسلم است که امکان ندارد.
چرا؟
به دلايل امنيتي. ممکن است توسط گروه هاي فرقه گرا کشته شوند.
آيا اين دو نفر در عراق هستند؟
داريد بازجويي مي کنيد؟ در عراق خون جاري مي شود و هر روز صدها نفر در اين کشور مي ميرند. اين سوال ها که شما مي پرسيد بسيار سطحي و پيش پا افتاده است.
تنها سوالي که از شما دارم اين است که براساس قوانين ثبت ماموران خارجي هويت کساني که حامي مالي لابي ها در واشنگتن هستند بايد اعلام شود؟
حاميان ما از اعضاي پيمان ملي عراق هستند. ما کار غيرقانوني نمي کنيم. شما که هستيد؟ اف بي آي؟
من خبرنگار نيوزويک هستم. ديويد ايگناشيوس، ستون نويس مشهور روزنامه واشنگتن پست در يکي از شماره هاي اين روزنامه مقاله يي نوشت که در آن نوشته شده بود شما از سعودي ها کمک مالي دريافت مي کنيد. نه تنها از عربستان سعودي بلکه از کشورهاي خليج فارس و ديگر منابع مالي خارج از عراق.
شما را به مصاحبه ام با ولف بليتزر ارجاع مي دهم. غ علاوي در اين مصاحبه گفته بود؛ ما سعي داريم براي اجراي برنامه هاي ملي حاميان مالي پيدا کنيم و به اين ترتيب هم عراق و هم منطقه را نجات دهيم، اما آنچه ايگناشيوس گفته چندان درست نيستف .
مي خواهيد دوباره نخست وزير شويد؟
صادقانه بگويم. اين مصاحبه به نظرم جالب نمي آيد. فکر مي کردم سوال مهمتري در خصوص آينده عراق داشته باشيد. مي توانيد بگوييد که چرا ايالات متحده براي دولت عراق برنامه تعيين مي کند؟
فکر مي کنم واضح باشد. اين اقدام امريکا به دليل اعمال فشار بوده است.
دقيقاً. بنابراين بگذاريد دولت عراق پاسخگو باشد تا ببينيم آيا آنها برنامه هاي تعيين شده از سوي امريکا را عمل مي کنند يا خير.
پاسخ شما واضح است. آنها اين کار را نکرده اند. بنابراين سوال اين است که به نظر شما عواقب اين مسائل چيست؟ آيا امريکا بايد عقب نشيني خود را از عراق آغاز کند؟
اين مساله به ما ربطي ندارد. به من ربطي ندارد که به امريکايي ها بگويم چه بکنند و چه نکنند.
اما شما به امريکايي ها گفته ايد که برنامه هايشان در عراق عملي نشده است. بنابراين تنها فشاري که امريکا مي تواند به دولت عراق وارد کند هماني است که دموکرات ها مي گويند و آن اينکه به دولت عراق بگوييد ما خروج از عراق را آغاز مي کنيم.
اين به امريکا مربوط است. موضع من اين است که حقايق را بيان کنم و حقيقت اين است که دولت عراق تاکنون از حضور نظاميان در عراق سود نجسته است.
زماني شما از سوي دولت امريکا حمايت مي شديد شما رهبر مورد علاقه سيا بوديد؟
فکر نمي کنم. اينها که مي گوييد براي من عجيب است. من توسط شوراي رهبري انتخاب شدم.
برخي مي گويند شما حامياني در عراق داشتيد که بيشتر آنها از سکولارهاي طبقه متوسط بودند، اينها کساني هستند که بيش از ديگران از خشونت ها ضربه ديده اند، همچنين اين طبقه شامل کساني مي شود که بيشترشان عراق را ترک کرده اند. بنابراين امروز حاميان شما در عراق در مقايسه با چند سال قبل کمتر هستند.
بسيار خب. خب که چه؟ چي مي خواهيد بگوييد. ما کشوري نداريم. ما ثباتي در کشور نداريم که به وسيله يک نظرسنجي بتوان فهميد که حاميان من يا ديگران چه کساني هستند. مي دانم که کشور دستخوش آشوب است و در آستانه جنگ داخلي قرار دارد. مردم يکديگر را مي کشند و مشکلات کمر مردم عراق را شکسته است.