آرمين منتظري

اواخر ماه آگوست گذشته، يک بمب افکن امريکايي مسلح به شش بمب هسته يي بر فراز امريکا به پرواز درآمد. با گذشت سه هفته از انجام اين خطاي فاحش، خبرها و جزئيات مربوط به اين اشتباه بزرگ و مهلک در گزارشي مفصل در روزنامه واشنگتن پست به چاپ رسيده است.ماجرا از اين قرار بود که ساعت 9 صبح روز بيست و نهم آگوست 2007، برخي از نظاميان ارتش امريکا وارد انباري زيرزميني و استتار شده يي در پايگاه هوايي «مينوت» شدند تا چندين موشک کروز از رده خارج را به منظور اضافه کردن به گورستان سلاح، جمع آوري کنند. آنها چندين سيلندر را با عجله بيرون آورده و آنها را به سمت يک بمب افکن بي52 بردند. اين افراد موشک هاي از رده خارج را روي دو بال اين بمب افکن سوار کردند. از اين 12 موشک، شش موشک روي بال سمت راست و شش موشک روي بال سمت چپ بمب افکن نصب شد. افسر پرواز پس از آنکه موشک هاي بال سمت راست را مورد بررسي قرار داد، غيرمسلح بودن موشک هاي «اي جي ام 129» را تاييد و پاي صورت جلسه را امضا کرد. غافل از اينکه شش موشکي که روي بال سمت چپ بمب افکن نصب شده بودند، مسلح به کلاهک هسته يي بودند که هرکدام ده برابر بمب هايي که هيروشيما و ناکازاکي را با خاک يکسان کردند، قدرت تخريب داشتند.با کمال تعجب، جزئيات مربوط به اين اشتباه فاحش طي 36 ساعت بعد نيز زماني که اين کلاهک ها سوار بر بمب افکن بي 52، مسير شمال تا جنوب امريکا را به مقصد ايالت لوئيزيانا مي پيمودند، آشکار نشد. حتي مقامات پايگاه هوايي لوئيزيانا نيز نمي دانستند که قرار است خوشامدگوي پرنده يي اينچنين خطرناک باشند، اين نخستين بار در تاريخ چهل سال اخير امريکا است که يک بمب افکن مسلح به سلاح هسته يي بدون اجازه رسمي از مقامات بلندپايه امريکا، بر فراز خاک امريکا به پرواز درمي آيد و از شمال امريکا به منتهي اليه جنوبي امريکا طي مسير مي کند.کلاهک ها بدون اينکه حفاظت خاصي از آنها شده باشد براي مدت زمان بيشتر از 15 ساعت سوار بر بال چپ بمب افکن بودند. حتي زماني که بمب افکن روي باند پايگاه هوايي لوئيزيانا به زمين نشست، کلاهک ها 9 ساعت ديگر در همان حال باقي ماندند. مختصر و مفيد اينکه اين شش کلاهک هسته يي به مدت يک شبانه روز، بدون حفاظت و مراقبت هاي ويژه روي بال چپ بمب افکن امريکايي جا خوش کرده بودند.
ژنرال يوجين هابيگر ژنرال بازنشسته يي که از سال 1996 تا 1998 فرماندهي استراتژيک ارتش امريکا را برعهده داشت، مي گويد؛ «از سال 1966 در حوزه سلاح هاي هسته يي فعاليت کرده ام و هرگز اشتباهي به اين بزرگي را تجربه نکرده بودم.» روند کار در انبار زيرزميني و سپس حمل و نقل و نصب کلاهک ها به گونه يي بود که در هر مرحله از کار، اشتباهات فاحشي رخ داد. در نخستين گام، خدمه پايگاه هوايي مينوت و همچنين خدمه انبار زيرزميني به کلاهک ها توجه نکردند و در مرحله بعدي نيز، تيم هاي امنيتي و خدمه بمب افکن نسبت به بررسي کامل محموله بمب افکن کوتاهي کردند.
در ميان تمامي سلاح ها و موشک ها، موشک کروز مدل اي جي ام 129، در پايگاه هوايي مينوت به دليل برخورداري از قابليت حمل کلاهک هسته يي، مشهور است. اين مدل از موشک هاي کروز، تنها مدلي است که قابليت حمل کلاهک هسته يي و نصب روي بمب افکن بي 52 را دارا است. با توجه به شکل و طراحي منحصر به فرد اين مدل موشک، مي توان آن را به راحتي در ميان مدل هاي قديمي موشک هاي کروز يعني مدل اي جي ام 86 تشخيص داد.پاييز سال گذشته، دونالد رامسفلد، وزير دفاع وقت امريکا، پس از 17 سال دستور از رده خارج کردن تعداد 400 موشک کروز مدل اي جي ام 129 را صادر کرد. متعاقباً پايگاه هوايي مينوت نيز ملزم به انتقال اين موشک ها به پايگاه هوايي «بارکس ديل» شد. تا تاريخ 29 آگوست، خدمه پايگاه هوايي مينوت تعداد 200 موشک را از رده خارج کرده بودند. روز 29 آگوست نيز قرار بود خدمه پايگاه هوايي مينوت، پيش از حمل موشک ها، کلاهک هسته يي را از آنها جدا کرده و به جاي آن قطعه يي فلزي به همان اندازه و با همان وزن، اما با رنگي متفاوت، نصب کنند. به اين ترتيب نصب موشک ها روي بال هاي بمب افکن بلامانع بود.
پس از آنکه خدمه پايگاه هوايي مينوت از جداسازي کلاهک ها غفلت کردند، آنها با بي توجهي تمام، آنها را از طريق باند پرواز به طرف بمب افکن حمل کردند. جاسازي موشک ها به دليل برخي مشکلات فني هشت ساعت به طول انجاميد. تا اينکه ساعت 12/5 عصر، بمب افکن مسلح شده بود. پس از آن بمب افکن مسلح به سلاح هسته يي تمام شب را روي باند فرودگاه پايگاه هوايي مينوت به صبح رساند در حالي که تنها محافظان بيروني پايگاه هوايي وظيفه حراست از آن را به عهده گرفته بودند. صبح فردا بمب افکن به سمت پايگاه هوايي «بارکس ديل» در لوئيزيانا پرواز کرده و ساعت 23/11 در مقصد به زمين نشست. خدمه مرخص شده و مشغول ناهار خوردن شدند.بمب افکن تا ساعت 30/8 عصر به حال خود رها شده بود. ساعت 45/8 خدمه پايگاه هوايي بارکس ديل به سراغ بمب افکن رفتند. يکي از افسران مسوول متوجه امري غيرعادي شد. زماني که همه از ماجرا سر درآوردند، پايگاه هوايي لوئيزيانا به کل به حال آماده باش درآمد.يک مقام ارشد سابق نيروي هوايي امريکا درخصوص اين ماجرا مي نويسد؛«اشتباهات بسياري در سطوح پايين مديريتي نيروي هوايي رخ داده است اما اين خطا يکي از بزرگ ترين اشتباهات تاريخ نيروي هوايي امريکا است. من هنوز در تعجبم که چطور چنين اتفاقي رخ داده است.»