گروه فرهنگي؛ ديروز فيلم هاي دو بخش مهمان و نگاه اول جشنواره فيلم فجر به صورت رسمي اعلام شد تا حاشيه هاي اين دوره جشنواره کامل شود. نکته قابل توجه اين فهرست حضور فيلم «صد سال به اين سال ها» ساخته سامان مقدم در بخش مهمان که امسال «مرور» ناميده شده و به چشم نخوردن نام «دايره زنگي» در اين بخش بود، در حالي که نام فيلم پريسا بخت آور در بخش نگاه اول است و بنابر قوانين قاعدتاً بايد حداقل در بخش مهمان يا مرور حاضر باشد. اين در حالي است که ظهر ديروز همزمان با آغاز پيش فروش بليت ها که با ناهماهنگي هاي فراواني هم همراه بود نام فيلم هاي «گزارش مريم»، «بالاتر از آسمان»، «ريسمان باز» و «سفر به سرزمين دور» به عنوان رزرو بخش مرور اعلام شد. همه اين موارد حاشيه هاي جشنواره را بيش از پيش کرده است، ضمن اينکه ديروز محمدعلي طالبي کارگردان فيلم «ديوار» اعلام کرد که مشکل فيلمش حل شده و اين فيلم در بخش مسابقه حضور خواهد داشت.

در همين حال سخنگوي شوراي مرکزي کانون کارگردانان درباره جلسه فوق العاده اين کانون درباره اتفاقات جشنواره با فارس صحبت کرد. وي به محدوديت فيلم هاي بخش مسابقه و به هر حال سليقه هيات داوران اشاره کرد و آن را گريزناپذير دانست و افزود؛ «البته وجه مميزي، خيلي غيرعادي نيست، ضمن اينکه مي تواند غيرطبيعي باشد. اين اتفاق عادت همه جشنواره هايي است که برگزار مي شود.» اشاره برزيده احتمالاً به اظهارات جمال شورجه (عضو هيات انتخاب) برمي گردد که وي برخي از فيلم هاي پذيرفته نشده را داراي ضعف ساختاري دانسته بود و برخي ديگر را در شأن جمهوري اسلامي ندانسته بود. اين عضو شوراي مرکزي کانون کارگردانان افزود؛ «موارد ديگري در اين جلسه طرح شد مبني بر اينکه اخيراً از برخي کارگردانان خواسته شده در فيلم هايشان تغييراتي صورت دهند که آن هم از نظر کانون و شوراي مرکزي ايرادات معقول و منطقي نيست.» وي درباره اعمال مميزي در برخي از فيلم ها گفت؛ بخش هايي که به مميزي برمي گردد، جاي اشکال و ايراد دارد. مميزي ها به نظر مي رسد که سليقه يي است و جاي اشکال دارد و اعتراض کانون کارگردانان نيز به همين بوده است.

از جمله فيلم هاي پذيرفته نشده جشنواره مي توان به «آتشکار» دومين ساخته محسن اميريوسفي اشاره کرد. براساس خبري که توسط مهر منتشر شد، وزير ارشاد براي بررسي مشکل حضور اين فيلم در جشنواره فيلم فجر امسال، قول مساعد داده است. بر اساس اين خبر، قرار است در جلسه يي که با حضور نمايندگان شوراي عالي تهيه کنندگان و کانون کارگردانان و با حضور محمدرضا جعفري جلوه درباره مشکل نمايش اين فيلم و چند اثر ديگر که از حضور در جشنواره فجر بازمانده اند، تصميم گيري شود.اما فهرست فيلم هاي بخش ميهمان عبارتند از «تنها دو بار زندگي مي کنيم » (بهنام بهزادي)، «هر شب تنهايي» (رسول ملاقلي پور)، «چراغي در مه» (پناه برخدا رضايي)، «ساياب» (محمدعلي سجادي)، «شب حورا» (شهاب ملت خواه)، «صد سال به اين سال ها» (سامان مقدم)، «نشاني» (فريدون حسن پور)، «همخانه» (مهرداد فريد)، «انتهاي زمين» (ابوالفضل صفاري)، «سبز کوچک» (غلامرضا رمضاني)، «حقيقت گمشده» (محمد احمدي) و «قرنطينه» (منوچهر هادي).

بر اساس اين گزارش همچنين 19 فيلم بخش جام جهان نما (سينماي بين الملل جشنواره) هم اعلام شدند. فيلم هاي ايراني «آتش سبز» به کارگرداني محمدرضا اصلاني، «آواز گنجشک ها» به کارگرداني مجيد مجيدي و «کنعان» ماني حقيقي در اين بخش از جشنواره به نمايش درمي آيند. فيلم هاي خارجي «12» نيکيتا ميخالکف از روسيه، «الکساندرا» الکساندر سوخوروف از روسيه، «نيمه بالغ» به کارگرداني يوسف علي خان از انگلستان، «آريا» به کارگرداني تاکوشي سوباکاوا از ژاپن، «فرزندان افتخار» به کارگرداني کريشتينا گودا از مجارستان و «چشم انداز کنگو» به کارگرداني فيليپه فالاردو از کانادا، بلژيک و فرانسه، «مايکل کلايتون» به کارگرداني توني گيلروي از امريکا و «غيرقابل انتشار» به کارگرداني برايان دي پالما از امريکا و کانادا از جمله فيلم هاي حاضر در اين بخش هستند.

همچنين هشت سينما به عنوان سينماهاي مردمي فيلم هاي بيست و ششمين جشنواره بين المللي فيلم فجر را نمايش مي دهند. محمدرضا فرجي مدير امور سينماهاي جشنواره گفت؛ «سينماهاي آزادي، آستارا، آفريقا، اريکه ايرانيان، موزه سينما، فرهنگ 1 و 2، عصر جديد 1 و 2، فلسطين 1 و 2 و 3 و بهمن 1 و 2 سالن هاي نمايش فيلم مردمي جشنواره هستند.» وي همچنين افزود؛ «براي پنج روز اول جشنواره که اختصاص به نمايش بخش هاي مختلف بين المللي و فيلم هاي برگزيده ايراني دارد، سالن هاي فرهنگ 1 و 2، عصر جديد 1 و 2، فلسطين 1 و 2 و 3 و سپيده 1 در نظر گرفته شده است. بليت هاي سينما آزادي هم در جشنواره پيش فروش نخواهد شد و از طريق گيشه اين سينما در طول برگزاري جشنواره به مخاطبان عرضه مي شود.

فيلمساز سرشناس ايراني و برنده نخل طلاي کن نخستين اپراي خود را بر اساس يکي از آثار ولفگانگ آمادئوس موتسارت تابستان سال آينده در يک جشنواره معتبر موسيقي در فرانسه اجرا مي کند.

به گزارش مهر خبرگزاري فرانسه از پاريس اعلام کرد عباس کيارستمي قرار است اپراي «همه آن شکلي اند» موتسارت را از چهار تا 19 ژوئيه 2008 (13 تا 28 تير 87) هشت بار در جشنواره معتبر موسيقي اکس ان پرونس (شهر اکس در منطقه پرونس در جنوب فرانسه، 30 کيلومتري شمال بندر مارسي) روي صحنه ببرد. اين فيلمساز برجسته که سال 1997 با «طعم گيلاس» برنده نخل طلايي جشنواره فيلم کن شده، درباره تجربه تازه خود گفت؛ «اين تجربه يي جديد است که مرا به شدت به تحرک وامي دارد. بايد بگويم وقتي نخستين بار درباره اين کار با هم بحث کرديم، تصميم گرفته بودم آن را نپذيرم. چون کار من نبود و احتمالاً از پس آن برنمي آمدم.» اما ظاهراً کيارستمي به تدريج دريافت که اپراي عاشقانه سال 1790 يک مضمون جهانشمول دارد. او افزود؛ «همه ما موسيقي خلق مي کنيم اما با ابزار متفاوت. حالا که نظرم تغيير کرده به اين نتيجه رسيده ام که روي صحنه بردن اپرا نبايد چندان سخت تر از ساختن يک فيلم باشد. محدوديت هاي زيادي در اپرا هست، اما اينها مانع ادامه کار نمي شود.» کريستف روسه رهبر فرانسوي ارکستر باروک کارگرداني موسيقايي اپراي «همه آن شکلي اند» کيارستمي را بر عهده خواهد داشت و اپراي ملي انگليس در لندن هم در توليد آن مشارکت مي کند. قرار است نخستين اپراي فيلمساز ايراني بعد از اجرا در فرانسه چند اجرا هم در لندن داشته باشد. اپراي «همه آن شکلي اند» نخستين بار روز 26 ژانويه 1790 در وين روي صحنه رفت و با اينکه در آن دوران مضمون آن احساسات اهالي وين را خدشه دار نکرد، اما در قرن 19 و اوايل قرن بيستم به کلي ناديده گرفته شد و معدود اجراهاي آن هم با يک متن پالايش يافته همراه بود. «همه آن شکلي اند» پس از جنگ جهاني دوم دوباره جايگاه خود را بازيافت، بارها اجرا شد و در فهرست 20 اپراي محبوب منطقه امريکاي شمالي در رده پانزدهم ايستاد.

15 داستان راه يافته به مرحله نهايي دومين دوره جايزه داستان کوتاه شهر کتاب مشخص شد. دومين دوره جايزه داستان کوتاه شهر کتاب که کارش را با داوري 462 داستان از نيمه آبان شروع کرده بود، پس از اعلام 61 داستان راه يافته به مرحله بعدي در اواخر آذر، اينک وارد مرحله نهايي خود شده است. داوران اين دوره از جايزه شامل علي خدايي، سيدرضا شکراللهي، محمدحسن شهسواري، مصطفي مستور، مهسا محب علي و اميرعلي نجوميان، اسامي 15 نويسنده را به عنوان راه يافتگان به مرحله نهايي داوري به اين شرح اعلام کردند؛ سعيد ارکان زاده يزدي، ناهيد انواري، سميرا آرامي، سينا برازجاني، پدرام رضايي زاده، مهرک زيادلو، درصدف سليماني، فريد الدين فريدعصر، ليلا قاسمي، سارا قرباني، کامليا کاکي، ندا کاووسي فر، دينا کاوياني، نسيم نوروزي و حسين نيازي. روز بيست و پنجم بهمن ماه (روز جهاني داستان کوتاه) طي مراسمي ويژه، نويسندگان داستان هاي رتبه هاي يکم تا سوم، از ميان اين 15 نويسنده جوايز خود را دريافت خواهند کرد؛ رتبه يکم پنج سکه بهار آزادي، رتبه دوم چهار سکه بهار آزادي، رتبه سوم سه سکه بهار آزادي.

ابراهيم رها

سلام ردصلاحيت، خوب روي بورسي شيطون،

مي خواستم برايت نامه ننويسم. تمام هفته گذشته جلوي خودم را گرفتم (چه کارها،) که براي تو نامه ننويسم. اما تو بالاخره کار خودت رو کردي. خودمانيم اين احراز صلاحيت نشدن هم چيز باحاليست. ما يک چند ساعتي به آن فکر کرديم؛ کيفور مي کند آدم را. شش حال مي آورد. اي ردصلاحيت شده، احرازتو بخورم، چه کلاغ پري راه انداخته اين عزيز، اين قشنگ، اين گوگوري مگوري، اين... (احساساتي شدم) اين هيات هاي اجرايي.

ردصلاحيت، اساساً چيز تو دل برويي است. نه، فکر بد نکنيد، اصلاً بي تربيتي نيست. الان توضيح مي دهم. ردصلاحيت چيزي است که به وسيله آن نامزد را ناکام مي گذارد (چه شود) ردصلاحيت يعني بشوبشو تًرًه نخوام. يعني چهارديواري اختياري. يعني من بودم حاجي نصرت، قاسم پونصد، کس ديگه يي هم نبود نمي خواستيم که باشه،

ردصلاحيت يعني خوش اومدي، کش اومدي، رو سماور جوش اومدي، قل قل قل، اندر معاني ردصلاحيت مي شود کتاب نوشت، از آن کتاب ها که يک وجب روغن رويش بايستد،

ردصلاحيت جان، اينکه يک نفري را «تو» مي کنند في نفسه جالب است. جالب است ديگر جالب نيست، بگو جالب بود چون الان کار از «نفر» گذشته، فيلم را هم ردصلاحيت مي کنند. يعني دقيقاً وسط ماجرايي که ردصلاحيت شده احساس مي کند فيلم شده است، خود فيلم ردصلاحيت مي شود، (فکر کن) و به جشنواره نمي رود.

ردصلاحيت هست. هميشه هم بوده. حتي در اين ستون در روز پنجشنبه کلي بخش هايش ردصلاحيت شده بود، اما اين بار ردصلاحيت چيزي شده در مايه هاي کولاک، غوغا، جنيفر لوپز،

ردصلاحيت عزيز من، هر بار که تو مي آيي... مي آيي ديگر، اما اين دفعه را خوب آمدي، مثلاً وقتي آدم مي شنود بهزاد نبوي را «تو» کردند کار دوستان زحمت کش را مي ستايد. نبوي راست مي گفت، چپ نمي زد، نبوي اول برود اسم کوچکش را که منکراتي است عوض کند بعد به فکر ثبت نام بيفتد. يا بقيه. مثلاً محسن آرمين. برو بابا،

ردصلاحيت جان، «تو آمدي زدورها و دورها/ که تا به ما نشان دهي زقدرت و ز زورها/ مرا ببر اميد دلنواز من/ ببر به شهر لال ها و کورها/ مرا دگر رها مکن (رها،)/ اين يقه ام از آن تو/ مرا زانتخاب ها جدا مکن/ به راي من جفا مکن/ صفا مکن/ به راه پرستاره مي کشانيم/ فراتر از ستاره مي نشانيم/ صلاحيت، نپرسي از نشاني ام؟،/ تو همچنان مي آمدي زدورها و دورها/ نشانده يي مرا کنون به زورقي/ زابرها زعاج ها بلورها/ بلورکم،/ صلاحيت/ دليل رد من همين، که گفته اند هست از موبورها/ کچل منم/ اين سرمو اين بدنم...» ردصلاحيت جان، آدم از تو و براي تو که مي نويسد نمي تواند جلوي طبع شعرش را بگيرد (نصف شعر را فروغ فرخزاد از شوق تو گفته) فقط از تو متشکرم که اين روزها به همت دوستان و با حضور تو از هميشه بيشتر از اون بالا کفتر ميايه،

Postkhoone@gmail.com

زاون قوکاسيان

اتفاق خجسته يي بود ديدن نمايشنامه افرا کار استاد بزرگ تئاتر و سينماي ايران بهرام بيضايي غروب روز چهارشنبه سوم بهمن ماه 86 در تالار وحدت. اتفاق خجسته يي بود که نامش را دوباره ديدم و دوستاني که بودند و افرا را مي ديدند، جمعي شيفته و مشتاق تئاتر و بهرام بيضايي.اتفاق خجسته يي بود همه اينها، اينکه استاد دوباره آمد و سرماي زمستان بر پوست ننشست و همه چيز مطبوع و بهاري بود.قرار نيست از بايدها و نبايدها، چراها و اگرها، چه مي شد و کاش ها بنويسم همين کافي است که بنويسم اتفاق خجسته يي بود. اما مي خواهم به جاي نقدها از گوشه يي ديگر به تماشا بروم، ديديد اهالي سينما که بيضايي چه کرد؟مژده شمسايي همان ستاره يي بود که بود همچنان در اوج و مي درخشيد اما ستارگان ديگر را ديديد.

مرضيه برومند را در نقش خانم شازده بدرالملوک که چگونه به نقش هستي مي داد، چگونه در چشم و ذهن شازده خانم شد و ماند و ديگر هيچ کدام از نقش هاي پيشيني که داشت نبود. حالا بعد از ديدن افرا بگوييد مرضيه برومند کيست؟هنرمندي که با توشه يي از تجربه اين بار با بهرام بيضايي به خانم شازده بدرالملوک افرا جان مي بخشد و دوباره طلوع مي کند.يا پس از اين همه سال (بيشتر اين سال هاي آخر) که خنده را به مضحکه کرديم و نه به طنز، به ستارگان بدل دل باختيم چگونه بي ادعا افشين هاشمي از راه مي رسد و در قامت شازده چلمن ميرزا به طنز نقش جان مي بخشد.

اهالي ديار سينما از هدايت هاشمي چگونه ياد مي کنند؟ آنچه بوده و يا اينکه در افرا در نقش سرکار خادمي (گروهبان) موقعيت تازه را جانشين آموخته هاي پيشين کرده است.حسن پورشيرازي که در سال هاي اخير به عنوان يک چهره محبوب سينما و تئاتر و تلويزيون در همه جا نقشي دارد ولي در افرا پورشيرازي نويني را در مقابل تماشاگران عرضه مي کند.باز هم مي گويم از محمدرضا زادسرور از بازيگر خردسالي که در نقش برنا سزاوار که بي گمان در آينده اين نقش و بازي او در ذهن ها مي ماند.و بالاخره بهرام شاه محمدلو و تصويرهايي که از او داشتيم در طول ساليان سال در افرا به کلي پاک مي شوند و به کناري مي روند و شاه محمدلوي ديگري بر صحنه ظاهر مي شود و نقش درخشان ارزياب را به خوبي به حافظه ها و يادها مي سپارد.همه اينها بايد قابل توجه اهالي سينما باشد که بعد از زنده يادان جميله شيخي يا مهين اسکويي و... چه تعريف تازه يي مي توانند از شازده خانم ها و نقش هاي اينچنيني ارائه کنند.چه کساني طراز طنز بر تن، تصوير تازه يي ارائه مي کنند و چه کساني مي توانند با سال ها تجربه و در قالبي که اسکلت تن آنها شده دوباره بشکفند و تعريفي تازه از خود در نقش تازه ارائه کنند.دوست دارم کارگردانان سينما نيز با افرا چشم هاي خود را دوباره بشويند و با متر و نگاه تازه يي به هنر بازيگري هنرمندان کشورمان بنگرند. ديدن افرا اتفاق خجسته يي بود براي من و همه.

- اطلاع دقيقي از وضعيت فيلم در اين لحظه داريد؟

من هنوز اطلاع دقيق و موثقي درباره فيلم ندارم. مثل همه شنيده ها يا از منابع غيررسمي يا از گوشه و کنار. تا جايي که مي دانم فيلم تا سه شنبه بعدازظهر در جشنواره حضور نداشته، از روز چهارشنبه صحبت هايي مبني بر حضور فيلم در بخش مهمان شنيده ام، البته با انجام اصلاحيه هايي که به تهيه کننده داده شده، اما هيچ کدام از اين شنيده ها رسمي نيست.

- اين اصلاحيه ها بيشتر درباره چه وجوهي از فيلم است؟

من درگير انجام امور فني، موسيقي و صداي فيلم هستم و هنوز اين موارد اصلاحي را نديده ام. ترجيح مي دهم پيش از آنکه به اعمال موارد مذکور فکر کنم آخرين مراحل فيلم را به سرانجام برسانم بعد فکرم را درگير اين موارد و تصميم درباره انجام آنها بکنم.

- چه تلاشي براي حل مشکل پيش روي فيلم و حضور آن در جشنواره انجام داده ايد؟

بايد بگويم شخصاً هيچ تلاشي براي متقاعد کردن کسي براي حضور فيلم در جشنواره انجام نداده ام، حتي در جلسه يي که براي کمک به حضور فيلم در جشنواره از سوي بعضي دوستان تشکيل شده بود ترجيح دادم خودم شرکت نکنم. اين فيلم طي يک پروسه کاملاً قانوني با فيلمنامه يي کامل پروانه ساخت دريافت کرده و در اجرا نيز به همان فيلمنامه مصوب وفادار مانده ايم پس نيازي به چانه زني نيست. از اين پس نيز فيلم بايد به نظر من در همين مسير حرکت کند. در جلسه يي نه چندان رسمي نيز که در اين رابطه تشکيل شده بود صريحاً اعلام کردم براي اخذ پروانه نمايش و تلاش براي برطرف کردن موانع اکران فيلم در آنجا حاضر شده ام و آمادگي خود را براي عدم حضور در جشنواره اعلام کردم. اين به معناي کم ارزش قلمداد کردن جشنواره و تلاش هاي شبانه روزي کساني که در برگزاري اين مراسم فعاليت دارند نيست، بلکه به روحيه شخصي ام برمي گردد. همان چند روز پيش با شنيدن خبرهايي احساس کردم حاشيه هايي درباره فيلم در حال شکل گرفتن است. مضافاً براي کسي مثل من که از تئاتر و تلويزيون آمده بيش از رقابت، ارتباط گسترده با مخاطب لذت بخش تر است. به همين خاطر از آقاي ساداتيان خواستم که فيلم را از جشنواره خارج کنيم و فقط يک اکران در سينماي مطبوعات داشته باشيم که البته ايشان مايل به اين هستند که فيلم توسط مردم هم در جشنواره ديده شود.

- از اين اتفاق ظاهراً ناراحت نيستيد.

خوشحالي ام اين روزها با آماده شدن فيلم و شنيدن بازخوردهايي که در جلسات نمايش فيلم از افراد مختلف چه منتقد، چه اهل سينما و چه افراد عادي که فيلم را ديده اند بيشتر از آن است که اين اتفاق باعث ناراحتي ام شود. مي دانم هر اتفاقي که بيفتد قطعاً بهترين اتفاق براي فيلم خواهد بود.