
سيدمحمود ميرلوحيہ؛ اين روزها گروه هاي مختلف سياسي از پيروزي هاي چشمگير در انتخابات مجلس سخن مي گويند. وزير رانده شده کشور موفقيت هفتاد درصدي اصولگرايان را اعلام کرد تا با مشارکت 70 درصدي مردم قرينه باشد. جبهه متحد اصولگرايان خود را پيروز اول ميدان مي داند، ائتلاف فراگير اصولگرايان هلهله شادي و پيروزي سر داده اند. اصلاح طلبان و نيروهاي مستقل هم به رغم تدابير و اراده براي حذف و منع آنان در فهرست نتايج اعلام شده حضور دارند و صاحب نظران معتقدند مجلس هشتم متکثر خواهد بود و مهندسي انجام شده براي تکميل پروژه تک صدايي در کشور با شکست مواجه شده است و افکار عمومي متحير و سرگردان که به موازات شفاف شدن عرصه ها در دنيا که سازمان ها و رفتار دولت ها و مديران را به سازمان شيشه يي تشبيه مي کنند، چرا واژه ها و مفاهيم در دوره کنوني ايران اين قدر سياسي و پيچيده شده که با وجود ده ها سند و سخنراني تبليغاتي و شب نامه و کارناوال و نه قبل از انتخابات بلکه بعد از انتخابات مي توان اعلام کرد که موفقيت رقيب ما همانا موفقيت ماست و مي توان شکست خود را موفقيت و پيروزي رقيب را شکست جلوه داد.
يکي از اصول مديريت نظارت و يکي از اصول نظارت وجود اهداف تعيين شده و روشن و مقايسه عملکرد با اهداف است. اگر سند و گزارش دقيقي از اهداف ناظر، مجري نهادهاي قدرت، احزاب و جناح ها در انتخابات وجود داشت مقايسه و ارزيابي و دادن نمره و اعلام قبولي و تجديدي کار ساده يي بود و همهمه عطاران مانع هنرنمايي عطرها نمي شد ولي از آنجا که فضاي سياسي غيرشفاف است و بين اهداف تعيين شده و اعلام شده تفاوت وجود دارد در نتيجه همواره تعارض و تناقض در ادعا و اظهارات را شاهديم و به جاي سازمان هاي متخصص و مستقل اين خود مديران و سازمان ها هستند که به خود نمره قبولي و بيست مي دهند و پي درپي فتح قله هاي پيروزي را اعلام مي کنند و توجه ندارند که چون قله کمياب و تنها به چند فقره منحصر است اين همه اهميت يافته يا اگر همه شب ها شب قدر بودي شب قدر بي قدر بودي، اگر هر حادثه کوچک و بزرگ را قله پيروزي بناميم موجب تشويش اذهان مي شود و قله بي ارزش.
انتخابات هشتم را مي توان به ميدان بازي گلف تشبيه کرد. زمين بازي طوري طراحي و تدارک شده بود و گلدان اصولگرايان خصوصاً جبهه متحد طوري در پايين سراشيبي قرار داده شده بود که توپ موفقيت به گلدان آنان بغلتد و همه تدابير ولو به قيمت زير پا گذاشتن قوانين انديشيده شده بود که ديگران سهمي از اين سفره سياسي نداشته باشند اما اين اتفاق نيفتاد و برخلاف مجلس هفتم که در فاصله انتخابات و تشکيل مجلس هر روز تصميم و برنامه يي اعلام و مجلس سايه تشکيل شده و در کنار مجلس ششم قانون نانوشته تصويب مي کرد آينده و جهت گيري هاي مجلس هشتم مبهم است. اگر ائتلاف فراگير در ادامه مسير انتخاباتي خود صداقت و اصرار داشته باشد بايد منتقد دولت باشد، در نتيجه آراي اصلاح طلبان و مستقلين مانند شوراي شهر تهران نقش متوازن کننده و کليدي مي يابد و مجلس هشتم راه متفاوتي را نسبت به مجلس هفتم و سياست هاي جاري دولت و مجلس فعلي انتخاب خواهد کرد . به هرحال و در هياهوي سياسي و تبليغاتي که به مدد وجود رسانه هاي رسمي و ملي فراهم آمده برخي پيام ها شنيدني است.
مشارکت مردم در کل و کلانشهرها قابل توجه و تامل است. وزارت کشور نبايد انتظار داشته باشد که حرف و حديث ها پيرامون آمار واجدين شرايط راي دادن به اين زودي ها پايان پذيرد. تعداد شرکت کنندگان در انتخابات تهران و اصفهان و برخي کلانشهرها گوياي پيام هاي نگران کننده يي است. مشارکت برخي مناطق قومي به مدد آمارها آمده با اين وصف نشانه هاي قابل توجهي از واکنش مردم به نارسايي ها و به خصوص الزامات انتخابات آزاد عادلانه و رقابتي به چشم مي خورد. تعيين تکليف و تکرار شيوه هاي تبليغاتي گذشته جوابگو نيست. از تجارب جهانيان بايد استفاده کرد. بايد حضور احزاب و تشکل ها و فعاليت در چارچوب قانون اساسي را به رسميت شناخت.
ميزان راي ملت است با تفسيرهاي عجيب و زياده خواهي مقام ناظر و مجري به طور جدي آسيب ديده است، اصلاح طلبان با شناخت عواقب اين پديده و به رغم علم و اطلاع از برخي اراده هاي پشت پرده از دامن زدن به اين مساله اجتناب کرده و معتقد بوده اند که با وجود مشکلات جدي در ساختار و اجرا و نظارت حضور مردم باطل السحر و خنثي کننده برنامه هاي غيرعادلانه و غيرقانوني جناح حاکم است و نبايد مردم را از حضور پاي صندوق هاي راي مايوس کرد اما متاسفانه عطش مقامات براي ايجاد انحصار سيري ناپذير است. با وجود همه محدوديت هاي تحميلي، پيام هاي مردم در اين زمينه نيز شنيدني است. در حالي که مردم در انتخابات دوم خرداد76 و انتخابات شوراي اول و رياست جمهوري هشتم به اصلاح طلبان به وضوح و شفافيت راي آري دادند، لکن پيروزي اصولگرايان به صورت حقوقي حاصل شده است. رئيس جمهور نهم در مرحله دوم انتخاب شد، شوراي دوم با خانه نشيني مردم به کرسي نشست، در شوراي سوم اصولگرايان به خصوص رايحه خوش ناکام ماند و در انتخابات هشتم با مهندسي انجام شده و قلع و قمع اصلاح طلبان و مستقلين و تبليغات انبوه رسانه ملي تعداد آراي اصولگرايان در تهران و شهرستان ها نشان مي دهد که سهم و سبد راي آنان رو به کاهش است و تدابير آنان براي دلسردي و عدم حضور و مشارکت مردم بي دليل نبوده است. وجود هزار کانديدا درتهران ضرورت راي سي نفره و الزام مردم به استفاده از ليست ها، محدوديت و مشکلات اصلاح طلبان در تهيه ليست و حمايت همه جانبه مراکز رسمي، امور مساجد و... از ليست جبهه متحد نتوانست 470 هزار راي لازم براي ليست جبهه متحد را در شهر هفت ميليوني تهران فراهم کند و رئيس مجلس با 40 هزار راي کمتر از دوره قبل راهي مجلس هشتم مي شود و اکثريت مردم به رغم تدابير و مهندسي انجام شده آري را از اصولگرايان دريغ کردند، در مقابل تعداد محدود اصلاح طلبان و مستقلين که امکان حضور يافتند وضع بهتر و راي با نصاب و درصد بالاتري دارند، از 18 نفر استانداران دوره اصلاحات که همگي ردصلاحيت شده بودند و تنها شش نفر آن هم در روزهاي آخر و بعد از شروع رسمي تبليغات از شوراي نگهبان تاييد صلاحيت گرفتند، سه نفر با نصاب بالا در مرحله اول به مجلس راه يافتند و دو نفر در مرحله دوم وارد شده اند. مستقلين که از حمايت هاي مالي و تبليغي محروم و از چاپ پوستر و بنر محروم بودند سهم بالا و آراي قابل توجهي کسب کرده اند.
انتخاب 24 اسفند و استفاده از مشغله مردم براي خانه تکاني و سفرهاي نوروزي و عدم توجه به شکايات و درخواست برخي از کانديداها از مرحله بررسي صلاحيت ها و برگزاري و شمارش و اعلام انتخابات نيز تجربه عجيب و قابل تاملي بود که نشان داد حمايت و تبعيض ها نمي تواند مانع رابطه مردم با رقباي جناح حاکم شود و حذف رقيب از مشخصات نظام هاي غيردموکراتيک و مربوط به گذشته هاي دور است. صداهاي مخالف را بايد شنيد و به رغم انبوه تبليغات رسانه ملي و تريبون هاي رسمي صداي اصلاح طلبان و مستقلين در افکار عمومي بازتاب يافته است.
امواج تغييرات در دولت و قبول و اعتراف به شکست سياست هاي اقتصادي و ناکامي در تامين معيشت و بردن پول نفت بر سفره مردم و سخن گفتن از اولويت و لزوم مهار تورم نيز از پيام هاي انتخابات هشتم است. امروز عصر نظام ها و پايان دوره اسطوره ها و ستاره ها و قهرمان بازي هاست. اتخاذ سياست هاي موثر و بسيج منابع و اجراي تصميمات بزرگ نيازمند تدبير، سعه صدر و صداقت مقامات و سازماندهي و مشارکت نخبگان و تشکل ها و بخش غيردولتي است. اگر گفته شود سياست هم مثل اقتصاد دستوري نيست سخن درستي است، البته به نظر مي رسد آدرس اشتباهي داده مي شود و بناست با حذف برخي وزرا و استانداران صورت مساله پاک شود.
شدت گرفتن تبليغات، وارد کردن ناتو به عرصه تصميمات عليه ايران صدور اعلاميه ها و بيانيه ها در اروپا و امريکا نيز نشان مي دهد که از ظرفيت انتخابات بهره نگرفتيم و مقايسه رفتار کشور هاي رقيب ايران بعد از انتخابات دوم خرداد با امروز حاوي نکات و پيام هاي فراوان است.زمينه سازي حضور و مشارکت جدي مردم، بيطرفي و عدم دخالت مقامات و تجديدنظر در شيوه نظارت استصوابي، گسترش زمينه برگزاري انتخابات آزاد، عادلانه و رقابتي و ايجاد شرايط فعاليت احزاب، سازمان هاي غيردولتي و نخبگان فرصت ها و ظرفيت ها و دستاورد هاي انتخابات را افزايش مي دهد. اميد که شوراي نگهبان و مقامات سياسي و تبليغاتي و رسمي پيام اصلي و واقعي انتخابات را دريابند.
ہ معاون پارلماني وزير کشور در دولت خاتمي